“KUCHLI DAVLAT – KUCHLI JAMIYAT” DILEMMASI

Ukrain Inqirozi davom hanuz davom etayotgan bir paytda (hali yana uzoq davom etishi muqarrar) post-sovet davlatlaridagi muhim bir muammo, aniqroq aytganda, kamchilik yuzaga chiqib qoldi. Umuman olganda, ushbu muammo nafaqat post-sovet hududi, balki dunyoning boshqa davlatlari mavjudligini savol ostiga solib kelgan. Bu “Kuchli davlat – kuchli jamiyat” dilemmasidir.

Ukraina krizisi va Axborot urushi

Fan va texnologiyaning rivojlanishi natijasida insonning hayoti tobora ijtimoiylashib bordi, bu rivojlanish insonni biologik organizmdan ijtimoiy organizmga aylantirib qo'ydi. Ayniqsa bu narsa globallashuv hamda axborot tizimi o'ta rivojlangan XXI-asrda kuchaydi. Insoniyat tarixida shu davrgacha axborotning muhimlik darajasi bu qadar yuqori cho'qqilarni zabt etmagan edi. Insonning ko'zi va qulog'i uchun dunyo ommaviy axborot vositalari orasida kuchli raqobat yuzaga keldi. Bu nafaqat o'sha OAVlarning moliyaviy maqsadlari uchun, balki o'sha OAVlarning egasi bo'lgan mamlakat, jamiyat va kishilarning ideologik maqsadlarini amalga oshirish uchun ayovsiz qurol vazifasini o'tay boshladi. Bugun biz siz bilan ushbu informatsion urushlarning qanchalik darajada omma fikrini bir oqimga solib qo'yishi mumkinligini Ukraina siyosiy krizislarida yaqqol guvohi bo'lib turibmiz. Bugungi mavzumiz ushbu krizis misolida informatsion urushlarning qanchalik qudratli bo'lishi mumkinligiga bag'ishlanadi. 

Rossiya – Ukraina krizisi, uzoq tarixdan bugungi kungacha

So’ngi kunlarda Ukrainadagi bo’lib o’tayotgan voqealar jahon ommasining e’tibor markazida turibdi desak mubolag’a bo’lmaydi. Uzoq umumiy tarixga, dinga va qisman tilga ega bo’lgan bu og’a-ini xalqlar orasidagi  ajralish jarayoni ham uzoq tarixga borib taqaladi. Bunga bir nechta sabablar mavjuddir, lekin tarix bizga doim mamlakatlar orasidagi kelishmovchiliklarga asosan ikki mamlakatning bir biriga nisbatan joylashgan geografik o’rnining oqibati ekanligini tinimsiz eslatib keladi. So’ngi yillardagi ikki mamlakat orasida bo’lib o’tayotgan siyosiy-iqtisodiy krizislar ham Ukrainaning yana bir bora ikki geopolitik markaz orasida ikkilanib qolishini oqibati desak yanglishmagan bo’lamiz. 

TURKMANISTON QACHON “OCHILADI”?

Yer yuzida tashqi dunyodan uzilib qolgan davlatlar barmoq bilan sanarli. Ularning eng mashhuri, so‘zsiz, Shimoliy Koreyadir. Jahonning diqqat-e’tibori doimo shu davlatda bo‘ladi, hamma undan xavfsiraydi, uni yanada chuqurroq bilishga qiziqadi. Lekin shunday “yopiq” davlatlar ham borki, ular ko‘zdan panada, hattoki, ko‘pchilik ularning mavjudligidan ham bexabar. Bunday davlatlardan biri, yon qo‘shnimiz – Turkmanistondir.

XITOY SHIMOLIY KOREYA YADRO DASTURIGA QARSHI CHIQMOQCHI

AQSh davlat kotibi Jon Kerri Xitoy yadroviy dasturdan voz kechtirish uchun Shimoliy Koreyaga bosim o‘tkazish istagini bildirganini ma’lum qildi. Amerika bosh diplomati bu haqda Pekinda jurnalistlarga aytgan.

XITOY QANDAY BOSHQARILADI? (1-QISM)

Yaqinda Foreign Affairs nashri tomonidan Devid Lemptonning “Xitoy qanday boshqariladi?” maqolasi e’lon qilindi. Xitoyning global siyosiy maydonda, ayniqsa, bizning mintaqamizda nisbatan ta’siri ortib borar ekan, bu gigant davlat haqida imkoni boricha ko‘proq bilish zarur, degan fikr bilan ushbu maqolani to‘liq o‘zbek tilida e’tiboringizga havola qilishga qaror qildik. Maqola yuzasidan tahlil o‘tkazishni Sizning ixtiyoringizda qoldiramiz.

 

Mao Szedun haykali tozalanmoqda

ROSSIYA UKRAINAGA HARBIY INTERVENSIYA UYUSHTIRISHI MUMKIN

Kuni kecha Rossiya Federatsiyasi Prezidenti Vladimir Putinning maslahatchisi Sergey Glazyev AQShni 1994-yilda Rossiya-AQSh o‘rtasida Ukraina yuzasidan imzolangan Budapesht Memorandumini buzishda ayblab chiqdi. Glazyevning da’vo qilishicha, AQSh ulkrainalik namoyishchilarni har tomonlama dastaklab, mamlakatda davlat to‘ntarishi uyushtirishga harakat qilmoqda. Rasmiyga ko‘ra, Rossiya yon qo‘shnisini chuqur geosiyosiy qiyinchilikdan omon saqlab qolish maqsadida harbiy intervensiya uyushtirishi mumkin.

Sergey Glazyev (o‘ngda)

DUNYONING ENG KO‘P MOLIYALANGAN 10 ARMIYASI

Garchi Ikkinchi Jahon Urushidan so‘ng xalqaro munosabatlar va dunyo tartibotida diplomatiyaning ahamiyati keskin ortgan bo‘lsa-da, harbiy kuchning ta’siri bir zum pasaymayotir, qaytanga davlatlar o‘z harbiy salohiyatini oshirish uchun milliardlab dollar sarflamoqda. Shvetsiyada asoslangan  Stokgolm Xalqaro Tinchlikni Tadqiq Qilish Instituti (SIPRI) zamonaviy dunyoning moliyaviy jihatdan eng yaxshi ta’minlangan armiyalar o‘ntaligini e’lon qildi. Quyida Siz ular bilan tanishishingiz mumkin: